โรงเรียนนวมินทราชูทิศพายัพเป็นโรงเรียนเฉลิมพระเกียรติที่จัดตั้งขึ้นเป็นอันดับสุดท้าย          
ในกลุ่มของโรงเรียนนวมินทราชูทิศทั้ง ๕ โรงเรียนโดยกระทรวงศึกษาธิการได้มีประกาศจัดตั้งโรงเรียนนวมินทราชูทิศ พายัพ จังหวัดเชียวใหม่ เมื่อวันที่ ๑ สิงหาคม พ.ศ.๒๕๒๙ โดยมี
พณฯ ท่าน นายชวน หลีกภัย รัฐมนตรีว่าการกระทรวงศึกษาธิการในสมัยนั้นเป็นผู้ลงนาม
เมื่อแรกตั้งยังไม่มีสถานที่เหมาะสมเป็นสถานที่เรียนของนักเรียนจึงได้ขอความอนุเคราะห์ใช้สถานที่วิทยาลัยพลศึกษา จังหวัดเชียงใหม่และโรงเรียนวัฒโนทัยพายัพ จัดการเรียนการสอน
ในระยะแรกและด้วยความร่วมมือ ร่วมแรงกายร่วมแรงใจของเจ้าหน้าที่ทุกฝ่ายของบ้านเมืองทำให้ทางกรมสามัญศึกษาได้รับความกรุณาจากกองทัพบกอนุมัติให้ใช้ที่ราชพัสดุในความครอบครองของกองทัพบกบริเวณเชียงใหม่-ฝาง  ระหว่างกิโลเมตรที่ ๕ ตำบลดอนแก้ว อำเภอแม่ริม จังหวัดเชียงใหม่ ซึ่งมีเนื้อที่ประมาณ ๑๐๑ ไร่  ๑ งาน ๙๑ ตารางวา เพื่อจัดตั้งโรงเรียนนวมินทราชูทิศ พายัพ และในปีพุทธศักราช ๒๕๓๐ กระทรวงศึกษาธิการ ได้จัดสรรงบประมาณ
จำนวน ๖,๕๐๐,๐๐๐ บาท    (หกล้านห้าแสนบาทถ้วน) เป็นค่าก่อสร้างอาคารเรียนแบบพิเศษ พร้อมครุภัณฑ์หลังแรก และได้ใช้การเรียนการสอนเมื่อวันที่ ๔ พฤศจิกายน พ.ศ. ๒๕๓๑
จนถึงปัจจุบัน